DOKUMENTACIJA BOSNA I HERCEGOVINA ‘92-95

Stradanje Srba u Vlasenici i Kladnju

"Koreni" nastavljaju ekskluzivnu dokumentaciju zločina koji su počinjeni nad Srbima u Bosni sa podacima Milivoja Ivaniševića

Žutica

Opština Vlasenica, muslimanska zaseda na lokalnom putu Srebrenica-Milići, postavljena u naselju, odnosno navedenom zaseoku pretežno srpskog sela Derventa (Srba 305, muslimana 1, Hrvata 1, jugoslovena 4, ostalih 8) 21. maja 1992. oko petnaest časova. Zasedu postavili pripadnici lokalnih muslimanskih oružanih formacija regrutovani sa područja opštine Vlasenica, posebno Cerske, Konjević Polja i Kasabe i svrstani u jedinice Armije BiH. Tom prilikom presreli, otvorili vatru i uništili teretno civilno vozilo, kamionet marke TAM, reg. br. ZV 328-91, u kome se nalazilo jedanaest putnika koji su, sa prtljagom i izvesnom količinom poljoprivrednih proizvoda, u nedostatku drugih prevoznih sredstava, jedino na taj način mogli da iz srpskog sela Podravanje (op. Srebrenica) odu u Miliće (op. Vlasenica). Prilikom napada većina putnika ubijena, a izvesan broj žrtava ugljenisan sa spaljenim vozilom. Napad sa teškim povredama preživela tri samo tri putnika.

Žrtve: 1) Mlađen (Dragoljub) Petković, 1952; 2) Nedeljko (Miloš) Kandić, 1956; 3) Milenko (Milisav) Kovačević, 1960; 4) Mićo (Desimir) Lazarević, 1974; 5) Miljana (Vidoje) Obradović, 1938; 6) Vojislav (Ilija) Šarac, 1925; 7) Slobodan (Radoje) Zečić, 1959; 8) Obrenija (Miladin) Ilić, 1958.

Kladanj

Kladanj, odnosno već duže vremena opkoljena srpska sela Vranovići (Srba 148, Jugoslovena 2), Mladovo (Srba 62, Jugoslovena 2), Olovci (Srba 221, Jugoslovena 1), Brdijelji (Srba 90), Obrčevci (Srba 101), kao i srpski deo sela Brnjice (Srba 312, muslimana 498) iz opštine Živinice, u kojima se nalazio i veliki broj Srba koji su izbegli iz Olova, kao i samog opštinskog centra Kladnja, ukupno oko 2500 duša, napadnuti 25. maja 1992. od strane veoma brojnih i dobro naoružanih formacija Armije BiH regrutovanih kako u samom u Kladanju, tako i u Živinicama, Olovu, Tuzli i muslimanskim i hrvatskim naseljima ostalih okolnih opština. Prilikom ovog ničim izazvanoh napada ubijeno više lica srpske nacionalnosti, znatan broj njih pohvatan u kućama i u poljima za vreme uobičajenih proljetnih poljoprivrenih radova i odveden u muslimanske logore Kladnja i ostalih opština pod kontrolom muslimanskih i hrvatskih vlasti. Mnogima od njih izgubio se svaki trag i porodice očekuju najgore vesti. (Takva sudbina zadesila je Dragana Remetić, Dragana Zoranović, Vojka Balotić i Vojislava Balotić.) Žrtve ovog pokolja u največem broju su starije osobe i osobe koje nisu imale mogućnosti da se blagovremeno sklone na preostalu slobodnu srpsku teritoriju. Zahvaljujući žilavom otporu koji su dva dana pružali meštani napadnutih sela največi broj stanovnika izvukao se na slobodnu srpsku teritoriju susednih opština Šekovići i Zvornik. Posle osvajanja navedenih sela muslimani su odneli sve što se moglo odneti, opljačkali kuće i stoku, a nepokretnu imovinu razorili i spalili. A u samom gradu uništena pravoslavna crkva Sveti Dimitrije, a parohijsko-svetosavski dom opljačkan i spaljen.

Žrtve: 1) Jovan Ðerić, 1912. i njegova supruga 2) Rajka Ðerić, 1918. i njihov sin 3) Budimir (Jovan) Ðerić, 1949; 4) Mioljka Škiljević, 1914; 5) Čedo (Laza) Škiljević, 1939. i njegov brat: 6) Milorad (Lazar) Škiljević, 1947; 7) Ilija (Pero) Aleksić, 1921. i njegov nepokretan sin 8) Ignjat (Ilija) Aleksić, 1954; 9) Nikola (Nenad) Todorović, 1946; 10) Nebojša Zoranović, 1967; 11) Rajko (Zora) Aleksić, 1947; 12) Neđo (Jovan) Stanojević, 1938; 13) Dragan (Budimir) Remetić, 1958; 14) Dragan (Risto) Zoranović; 15) Vojka (Živojin) Balotić, 1960; 16) Vojislav ( Marko) Balotić, 1954; 17) Cvijan Kucalović, 1952; 18) Vladimir Kucalović; 19) Mićo Ristić; 20) Radislav Stanojević; 21) Vojo Andrić, 1942.

Jeremići

Malo srpsko brdsko selo u opštini Vlasenica (50 stanovnika Srba) napadnuto 29. maja 1992. od nekoliko grupa naoružanih muslimana regrutovanih sa područja vlaseničke i okolnih opština. Srećom većina meštana se blagovremeno izvukla iz Jeremića u susedna srpska sela i u Vlasenicu. Prilikom upada muslimani ubili jedina tri lica srpske nacionalnosti koja iz nepoznatih razloga nisu napustila selo. (Ljudi su u ovakvim situacijama uvek pokušavali da spasu od imovine ono što se spasiti može.) Po osvajanju sela sve srpske kuće opljačkane, stoka odvedena u susedna muslimanska sela, a što se nije moglo odneti uništeno, spaljeno i razoreno. U pljački i paljevini, kao i prilikom upada u ostala srpska sela, prednjačili civili, a to su i u ovom slučaju bili muslimanske žene, starci i deca.

Žrtve: 1) Bogdan (Živko) Gligorević, 1958; 2) Stanoje (Siniša) Kandić-Cane, 1953; 3) Rado (Ðorđe) Mirosavljević, 1972.

Rupovo Brdo

Selo u opštini Vlasenica sa ubedljivom srpskom većinom (8 muslimana, jedan Jugosloven i 116 Srba), u kome se nalaze i zaseoci Žugići, Gligori i Milinkovići, udaljeno oko 20 km. od Milića, stradalo je u ranim jutarnjim časovima 10. juna 1992. Napad na Rupovo Brdo izvršile lokalne muslimanske oružane formacije sa područja Cerske, Srebrenice, Konjević Polja, Kasabe i okolnih muslimanskih naselja svrstani u jedinice Armije BiH. Prilikom napada ubijeno je više meštana koji nisu uspeli da se sklone pred napadačima. Ostali su izbegli u Miliće i okolna srpska sela opštine Vlasenica. Njihova imovina opljačkana i odneta u muslimanska sela ili spaljena i razorena. Tom prilikom spaljeno je 25 srpskih kuća, još više pomoćnih zgrada, kao i objekata društvenog standarda: osnovna škola, radionica i upravna zgrada DP "Birač".

Žrtve: 1) Milinković (Maksim) Vojislav, 1938. i njegova supruga 2) Milinković (Gojko) Mirjana, 1939, bračni par čiji su posmrtni ostaci nađeni ugljenisani u vlastitoj kući; 3) Milinković (Marinko) Relja, 1941; 4) Milinković (Petar) Radoje, 1952; 5) Milinković (Vido) Vlado, 1948; 6) Žugić Koviljka, 1922; 7) Žugić (Miloš) Komljen, 1925. i njegov sin 8) Žugić (Komljen) Trifko, 1954. Prilikom napada znatan broj meštana povređen pretežno vatrenim oružjem.

Klještani

Srpsko selo u opštini Vlasenica (82 stanovnika srpske nacionalnosti) napadnuto 13. avgusta 1992. od strane muslimanskih oružanih formacija sa područja Cerske i okolnih muslimanskih sela iz tog kraja, pripadnika Armije BiH. U napadu ubijena četiri lica srpske nacionalnosti koja su ostala u selu - članovi porodice Klještan - a u selu sve što je srpsko opljačkano i spaljeno. Prilikom napada uočen i znatan broj ranjenih i povređenih, ali njihova imena nisu registrovana. U pljački, spaljivanju i uništavanju srpske imovine, kao i u pronalaženju sakrivenih nemoćnih meštana, aktivno učestvovala i mnoga muslimanska civilna lica: žene, starci i maloletnici, iz okolnih muslimanskih sela.

Žrtve: 1) Radovan (Boško) Klještan, 1938; 2) Bogdana (Vaso) Klještan, 1935; 3) Vojin Klještan, 1936. i njegova supruga 4) Grozda Klještan, 1930.

Šadići

Srpski delovi ovog sela u vlaseničkoj opštini napadnuti 15. avgusta 1992. Šadići Donji naseljeni su uglavnom muslimanskim stanovništvom (Srba 58, muslimana 447), Šadići Gornji naseljeni isključivo licima srpske nacionalnosti (Srba 228). Napad izvršile muslimanske oružane formacije sa susednog područja Cerske iz sastava Armije BiH. Pored velikog broja žrtava, od kojih su mnogi masakrirani, sve srpske kuće popaljene i razorene. Pokretna imovina opljačkana i kao ratni plen preneta u muslimanska sela. U napadu, pored vojnika, učestvovao i veliki broj tzv. civilnog muslimanskog stanovništva koje se angažovalo u pljačkanju stoke, hrane i ostalih dobara do kojih su došli osvajanjem velikog broja srpskih domaćinstava.

Žrtve: 1) Drago (Spasoje) Mišić, 1935; i njegov sin 2) Milivoje (Drago) Mišić, 1966; 3) Mićo (Jovan) Mišić , 1957; 4) Tomislav (Uroš) Mišić, 1964; 5) Gojko (Radovan) Vuković, 1962; 6) Jovanka Mišić, 1920; 7) Peja Mišić, supruga Miće Mišića, 1958; 8) Sreten Tomić, 1960; 9) Milosav Kević, 1962; 10) Milan (Dušan) Lazarević, 1952. i 11) Radojka Mišić, 1927. Od velikog broja ranjenih poznati su: Krsta, Radojka i Cvija Mišić.

Bračan

Privredni objekat, površinski kop rudnika boksita Milići u opštini Vlasenica. Napad je izvršen na čuvare rudnika 24. septembra 1992. Tom prilikom masakrirano svih sedam čuvara rudnika, inaće lica srpske nacionalnosti. U akciji učestvovale naoružane vojne formacije koje su organizovali muslimani sa područja opština Srebrenica, Bratunac i Vlasenica, pripadnici Armije BiH. Postrojenja rudnika i svi objekti do temelja uništeni, a oprema, mehanizacija, tehnička i saobračajna sredstva opljačkani i u največoj meri, pogotovo ono što se moglo koristiti, preneto na teritoriju Cerske i Srebrenice koju su kontrolisale muslimanske vojne i civilne vlasti.

Žrtve: 1) Milivoje (Todor) Sušić, 1958; 2) Slavko (Božidar) Šalipurović, 1971; 3) Slavko (Mitar) Gordić, 1958; 4) Vidoje (Milorad) Šalipurović, 1960; 5) Zoran (Neđo) Lalović, 1961; 6) Miodrag (Mijat) Gligorović, 1956. i 7) Rajko (Radojko) Pantić, 1943.

Rogosija

Malo srpsko selo u opštini Vlasenica (34 stanovnika srpske nacionalnosti) pretrpelo žestok napad 26. septembra 1992. od strane okolnih muslimanih oružanih snaga Armije BiH sa područja Srebrenice, Vlasenice, Konjević Polja, Bratunca, Cerske i Kasabe. Večina meštana i njihovih zaštitnika poubijana na najsuroviji način. O muslimanskoj brutalnosti uverili se pre svih pripadnici Milićke brigade VRS koji su uspeli da, nakon izvesnog vremena, povrate selo i pokupe posmrtne ostatke pokojnika. Da je reč o masakru uverili su se i lekari Ratne bolnice "Sv. Nikola" u Milićima. O tome se govori i u Trećem podnesku Vlade SAD od 10. 11. 1992. gde se navodi da je jedan američki pisac slobodne profesije izvestio da je video tela unakaženih i mučenih Srba izloženih u srpskoj pravoslavnoj crkvi. Deo tog izveštaja glasi: "Neka tela su bila ugljenisana, na drugima su prsti bili odsečeni na desnoj ruci koju pravoslavci koriste kada se krste, neka su bila obrezana kao totalno poniženje, nekima su bile izvađene oči, po svima su bile rane od noža, glave su bile izudarane toliko da se nisu mogle prepoznati, ruke i noge polomljene i odsečene." Povodom ovog nečuvenog zločina, kao i u slučaju dva dana ranije izvršenog pokolja u selu Podravanje u srebreničkoj opštini, za vreme zasedanja svetog Sinoda, oglasili se iz Beograda, posebnim saopštenjem, ogorčeni, ali i nemočni Sinod Srpske Pravoslavne Crkve i Njegova Svetost Patrijarh gospodin Pavle.

Žrtve: 1) Mirko (Milan) Prodanović, 1961; 2) Milan (Stanko) Stanišić, 1960; 3) Neđo (Cvijan) Stanišić, 1964; 4) Ljubomir (Ljubinko) Jurošević, 1962; 5) Zoran (Milorad) Ravnjaković, 1960; 6) Dragoljub (Milka) Deurić, 1964; 7) Milomir (Milisav) Prodanović, 1966. i njegov brat 8) Žarko (Milisav) Prodanović, 1970; 9) Boro (Stjepan) Tešić, 1960; 10) Dragomir (Obro) Jaćimović, 1949; 11) Čedomir (Miladin) Došić, 1950; 12) Milovan (Petar) Kovačević, 1952; 13) Luka (Cvijetin) Majstorović, 1950; 14) Boško (Miladin) Dragić, 1947; 15) Dušan (Zarija) Ðurić, 1943; 16) Dimitrije (Radisav) Alempić, 1959; 17) Velimir (Mitar) Majstorović, 1967; 18) Mićo (Ljubomir) Mitrović, 1947; 19) Rajko (Neđo) Rebić, 1958; 20) Milan (Radovan) Mijić, 1952; 21) Radenko (Miladin) Sekulić, 1962; 22) Goran (Gojko) Pejinović, 1958; 23) Jadranko (Neđo) Ševkušić, 1961; 24) Aleksanadar (Branislav) Drakulić, 1969; 25) Milan (Branko) Vujičić, 1954; 26) Tomislav (Rajko) Tešić, 1971; 27) Milan (Mitar) Sekulić, 1947. i 28) Nenad (Cvijan) Stanišić, 1972.

Cikotska Rijeka

U ataru srpskog sela Šadići Gornji (Srba 228, jugoslovena 2), opština Vlasenica, u zasedi 23. decembra 1992. presretnut kamion kojim je putovalo više civilnih lica i sa njima nekoliko pripadnika vojske Republike Srpske. Vozilo se nalazilo na srpskoj teritoriji i izvan zone neposrednih ratnih dejstava. Zasedu postavili pripadnici neke manje terorističko-diverzantske jedinice iz sastava Drugog korpusa oružanih snaga Armije BiH. Po izboru mesta za zasedu i neopaženom kretanju moglo se zaključiti da se radi o borcima regrutovanim iz okolnih muslimanskih sela najverovatnije sa područja Vlasenice, Cerske, Kladnja, Srebrenice...

Žrtve: Dragan (Miloš) Ðurić, 1953; 2) Dragan (Borivoje) Radulović, 1963; 3) Bogdan (Mladen) Nikolić, 1956; 4) Ratko (Risto) Milikanović, 1953; 5)Radoslav (Danilo) Stanić, 1946; 6) Milenko (Milorad) Ostojić, 1944; 7) Radivoje (Nikola) Koprivica, 1953; 8) Radoslav (Jovo) Jurošević, 1955; 9) Savo (Vlado) Lazarević, 1963; 10) Stanko (Vlado) Lazarević, 1966; 11) Sreto (Pero) Krstić, 1948; 12) Mladen (Neđo) Tatomirović, 1956.

Jelačići

U opštini Kladanj jedno od dosta velikih čisto srpskih sela (Srba 315, Jugoslovena 2) napadnuto 14. januara 1994. na srpsku Novu godinu ujutro oko 7,30 časova od strane pripadnika muslimanske Armije BiH regrutovanih iz muslimanskih naselja ove i susednih opština. Tom prilikom ubijen veliki broj meštana srpske nacionalnosti, uglavnom žena i starijih muškaraca, koji su se zatekli u selu. Neki od njih ubijeni na veoma svirep i bestijalan način, što je utvrđeno kada je srpska strana nakon više od mesec dana razmenom došla do tela pokojnika 22. februara 1994. i obdukcije koja je izvršena pod rukovodstvom dr Zorana Stankovića. Najčešće povrede na žrtvama su bile: iskopane oči, odsečene uši, povađeni zubi, otkinuti nokti, a jedan od muškaraca bio je kastriran. Pohvatani meštani Jelačića oterani u Kladanj gde su bili zatvoreni, a neki u logorima i ubijeni. Sva imovina, posebno stoka i rezerve hrane stanovnika Jelačića opljačkani od napadača i brojnih "civila", u stvari članova porodica napadača i ostalih meštana susednih muslimanskih sela: njihovih žena, roditelja, dece. Ostatak imovine uništen i spaljen.

Žrtve: 1) Petko (Todor) Božić, 1929; 2) Novica (Jovan) Erdelić, 1965; 3) Drago (Božo) Erdelić, 1928; 4) Veselin (Gavro) Erdelić, 1941; 5) Drago (Ðuro) Erdelić, 1944; 6) Božo (Savo) Erdelić, 1910; 7) Radivoje (Miloš) Erkić, 1953; 8) Grozda Erkić, 1932; 9) Ljubinka Erkić, 1927; 10) Nevenka (Obren) Erkić, 1914; 11) Radivoje (Desimir) Milić, 1940; 12) Jovan (Kosta) Milić, 1940; 13) Nedjeljko (Miladin) Milić, 1967; 14) Kosta (Ratko) Milić, 1955; 15) Miladin (Vladeta) Vuković, 1959; 16) Zora (Sretko) Božić, 1949; 17) Miloš (Blaško) Sejmenović, 1964.

Pelemiši

Srpsko naselje u opštini Kladanj koje se stalno nalazilo na meti muslimana iz okolnih sela najžešći napad pretrpelo 30. marta 1994. u ranim jutarnjim časovima. U napadu učestvovale lokalne oružane muslimanske formacije iz sastava Armije BiH (121. brdska brigada iz Kladnja, i dr.). Tom prilikom ubijeno više meštana srpske nacionalnosti i njihovih branilaca, a naselje opljačkano, spaljeno i razoreno. Posmrtne ostatke tri pokojnika srpska strana primila tek 23. oktobra 1995. Prilikom zaposedanja sela muslimani uništili, razorili i popalili 36 stambenih objekata, 10 vikendica, 34 štale, 39 pomoćnih objekata, 5 garaža... Pored ostalog, iz sela izvukli i opljačkali 5 traktora, 5 putničkih automobila, veliki broj poljoprivrednih priključnih uređaja, 820 svinja, 37 krava, veliki broj peradi... Preživeli meštani, deca, žene, bolesni i stari jedva uspeli da izbegnu u okolna srpska naselja susednih opština u Republici Srpskoj: Šekoviće, Vlasenicu, Zvornik...

Žrtve: 1) Lazo (Radivoj) Ašćerić, 1973; 2) Slaviša (Ratko) Vuković, 1972; 3) Nenad Vidović, 1951; 4) Miroljub (Risto) Miličić, 1946; 5) Nenad (Petar) Vasić, 1973; 6) Dragiša Radivojević, 1952; 7) Miloš (Cvijetin) Pepić, 1941; 8) Ljubiša (Vićo) Popović,1962; 9) Dragan (Slobodan) Mišić, 1972.

Pelemiši

U opštini Kladanj. Nakon samo mesec dana, na dan pravoslavnog Vaskrsa 1. maja 1994. posle podne oko 15 časova izvršen ponovni napad muslimana na ovo naselje. I ovog puta u napadu učestvovale iste muslimanske jedinice sa područja Kladnja i Stanova koje pripadaju oružanim formacijama Armije BiH. To je bio, od početka ratnih sukoba na ovom području, već treći pohod muslimana na ovo tradicionalno srpsko područje. I ako su mnogi meštani uspeli da se bezbedno povuku iz sela ipak je život izgubilo više lica srpske nacionalnosti. Pljačka i razaranje ostataka njihove imovine i objekata konačno je privedeno kraju. U to su se uverili i sami napadači.

Žrtve:1) Milisav Žepinić;2) Ljubisav Stupar;3) Zoran Lainović; 4)Ljubiša (Zdravko) Radojčić, 1968; 5) Ruža (Simo) Radivojević, 1950; 6) Mira (Stjepan) Krstić,1976; 7) Mara (Stojan) Milić, 1928.

Vlasenica

U ataru ove opštine u blizini srpskog sela Rupovo Brdo ubijeno pet civila srpske nacionalnosti. Žrtve stradale u zasedi koju su postavili muslimani na makadamskom putu između Rupova Brda i Kupusna 27. maja 1995. u 17,15 časova. Organizatori i učesnici zasede pripadnici 28. divizije Armije BiH pod komandom Nasera Orića sa sedištem u zaštičenoj i navodno demilitarizovanoj zoni Srebrenice. Iako su od sredine aprila 1993. bili pod posebnim nadzorom OUN muslimani su veoma često u manjim ili večim formacijama izlazili iz srebreničkog kraja i terorisali okolna srpska naselja i srpsko stanovništvo. Suprotno međunarodnim obavezama te terorističke aktivnosti nisu sprečavali vojnici UNPROFOR-a kanadskog, a potom ni holandskog bataljona. To se dogodilo i navedenog dana kada se pet srpskih civila drvoseča vračalo u starom kamionu marke Mercedes napunjenom drvima koja su iz šume prevozili za svoja domaćinstva. Pregledom spoljnih povreda tela konstatovano da su neke žrtve bile samo ranjene, a potom ubijene tupim predmetima i iskasapljene noževima.

Žrtve: 1) Ljubiša (Vojin) Golić, 1946; 2) Milisav (Stanko) Petrović, 1948; 3) Branko (Drago) Nikolić, 1950; 4) Miladin (Radivoje) Savić, 1957; 5) Miloš (Miloš) Mišić, 1961. Radivoje) Savić, 1957; 5) Miloš (Miloš) Mišić, 1961.