| POGROM
Manastir Devič
Manastir Devič sagrađen je oko 1434. godine i nalazi
se u dreničkoj šumi, 5 kilometara južno od Srbice. Manastir je sagrađen
na mestu gde se u jednoj šupljoj bukvi podvizavao veliki isihasta
15. veka Sv. Joanikije Devički nakon što je u taj kraj prešao iz
Crne Reke. Ktitor manastira je despot Đurađ Branković koji je ovu
svetinju sagradio u znak zahvalnosti za iscelenje njegove bolesne
kćeri - device, po čemu je manastir i dobio ime. U tursko vreme manastir
je više puta rušen i paljen ali je opet trudom monaha i naroda obnavljan.
Albanski nacionalisti su ga 1941. godine potpuno razrušili i spalili
da bi ova svetinja bila ponovo obnovljena tek 1950 godine grudom
igumanije Paraskeve i njenih sestara koje su ovu svetinju zatekli
kao hrpu kamenja. Danas u manastiru živi osam sestara koje svojim
trudom obrađuju manastirsko imanje. Najveće duhovno blago manastira
su mošti Sv. Joanikija Devičkog koji je u narodu poznat kao veliki
čudotvorac i iscelitelj. Veliki je broj isceljenja koja se gotovo
svakodnevno dešavaju u ovom manastiru.
Manastir Devič je opljačkan i oskrnavljen u junu
mesecu 1999. godine. Mermerna ploča grobnice Sv. Joanikija je oskrnavljena
i izlomljena.
Međutim i nakon ovog zlodela albanskih ekstremista monahinje su
nastavile da žive u manastiru pod zaštitom snaga KFOR-a, potpuno
izlovane od
albanske zajednice bez ijednog jedinog Srbina u bližoj okolini.
Svo srpsko stanovništvo srbičkog kraja je proterano dok su njihove
kuće
opljačkane i zapaljene u prisustvu međunarodnih snaga.
Manastir Dević je 17. marta 2004. spaljen do temelja.
Manastir Sveti Arhangeli
Manastir Sveti Arhangeli je veliki manastirski kompleks
u klisuri reke Bistrice, tri kilometra nedaleko od Prizrena. Manastir
je zadužbina cara Dušana koji je sagradio ovu veliku lavru u periodu
između 1343-1352. godine. Manastir je u srednjem veku imao bratstvo
od više stotina monaha, a u sklopu manastirskog kompleksa nalazila
se velika crkva Svetog Arhangela, manja crkva Svetog Nikole, prostrani
i višespratni manastirski konaci, biblioteka, bolnica kao i prostrana
manastirska trpezarija sagrađena u obliku upisanog krsta. Nakon osvajanja
Prizrena 1455. godine Turci su manastiru naneli veliku štetu. Manastir
je ubrzo usled velikih zuluma opusteo tako da od druge polovine 16.
veka počinje njegovo temeljito rušenje. Od kamena manastirske crkve
Sinan Paša je 1615. godine sagradio svoju veliku džamiju u Prizrenu.
Obnova manastira je počela 1995. godine i do sada je sagrađen samo
jedan konak sa kapelom.
Pre rata je bilo planirano da se u manastir preseli
sedište Eparhije i da se razvije centar izdavačke delatnosti. Nažalost,
ratna zbivanja
su onemogućila ovu nameru. Ratna zbivanja manastir je s Božijom
pomoću preživeo i monasi su svo vreme ostali u ovoj svetinji pod
zaštitom
nemačkih snaga KFOR-a. Danas u manastiru živi bratstvo od osam monaha
koje se bavi duborezom i drugim monaškim aktivnostima. Povremeno
preostali vernici iz Prizrena dolaze u manastir na svetu liturgiju.
Neposredno nakon ulaska nemačkih snaga KFOR-a neidentifikovani
pripadnici OVK kidnapovali su jednog monaha iz Manastira Sv. Arhangeli,
oca
Haritona Lukića. Njegovo izmasakrirano telo je nađeno godinu dana
kasnije bez glave na jednom groblju pored Prizrena. Sahrana je
obavljena u jesen 2000 godine u manastiru Crna Reka gde je otac Hariton
započeo
svoj monaški i mučenički podvig.
Manastir Sveti Arhangeli spaljen je 17. marta 2004.
do temelja.
| 
